Desk research

Określenie badań prowadzonych „zza biurka”. Choć samo pojęcie pochodzi z metodologii badań marketingowych, odnosi się do szeregu metod wykorzystywanych w badaniach społecznych od czasów Emila Durkheima. Desk research, w marketingu tłumaczone na polski jako dane wtórne, w socjologii jako badania niereaktywne lub dane zastane, oznacza wykorzystanie źródeł informacji, które już istnieją, niezależnie od aktywności badawczej ewaluatora. Dane zastane możemy podzielić na pierwotne, czyli pochodzące ze źródła, które wytworzyło to dane oraz wtórne, czyli podawane przez źródło inne niż autor/ka badań. Informacje pochodzące np. z Centralnej Komisji Egzaminacyjnej czy Głównego Urzędu Statystycznego to źródło pierwotne, opracowane przez zespół Johna Hattiego w słynnej metaanalizie Visible Learning badania edukacyjne to już źródło wtórne. Dane zastane dzielimy na wewnętrzne, wytwarzane przez instytucję zlecającą ewaluację i zewnętrzne, gromadzone przez niezależne podmioty. Do analizy danych zastanych, w zależności od ich specyfiki i celów ewaluacji stosuje się różne techniki – od statystycznych, po analizę treści i analizy historyczno-porównawcze. Korzystanie z danych zastanych jest warte uwagi, gdyż pozwala na uniknięcie wyważania już otwartych przez kogoś drzwi, obniża koszty samodzielnego gromadzenia danych, często pozwala na podniesienie trafności badania (ułatwiają to ogólnodostępne zbiory danych pochodzących z badań na reprezentatywnych próbach). Z drugiej strony wykorzystanie danych zastanych oznacza ryzyko powielenia błędów autorów badań, konieczność dopasowania danych do specyfiki naszego projektu ewaluacyjnego, wreszcie – last but not least – odtwarzanie biurokratycznej fikcji,zgodnie z maksymą „papier przyjmie wszystko”.

Opracował: Bartłomiej Walczak

Churchill G. (2002) Badania marketingowe Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN

Babbie, E (2007) Badania społeczne w praktyce Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN